KỸ THUẬT TRỒNG SẦU RIÊNG QUANH NĂM: CẨM NANG TỪ A ĐẾN Z

Cẩm nang kỹ thuật trồng sầu riêng quanh năm: làm đất, nuôi rễ, ra hoa, nuôi trái, thu hoạch và link tới các bài chi tiết về bệnh, sâu hại.

Kỹ thuật trồng sầu riêng muốn đạt năng suất ổn định phải đi đúng từng giai đoạn: làm đất và nuôi rễ, ra đọt, xử lý ra hoa, đậu trái, nuôi trái, thu hoạch rồi phục hồi cây. Bài cẩm nang này tóm tắt cả vòng đời cây sầu riêng ở miền Tây và dẫn bà con tới từng bài chi tiết cho các bệnh, sâu hại thường gặp.

Trả lời nhanh: Sầu riêng khỏe hay yếu bắt đầu từ bộ rễ. Giữ vườn thoát nước tốt, bón phân đúng giai đoạn (đọt – hoa – trái), theo dõi rầy, bọ trĩ, nhện, bệnh nứt thân xì mủ, thối trái định kỳ và phun khi mật độ còn thấp, theo hướng dẫn trên nhãn. Không có cách nào “làm một lần là xong”, nên cần kết hợp biện pháp canh tác với thuốc đúng loại.

Cây sầu riêng trưởng thành tán rộng trong vườn – kỹ thuật trồng sầu riêng
Cây sầu riêng trưởng thành. Ảnh: Mangiferamagnifica/Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

1. Chuẩn bị đất và trồng cây: nền tảng của kỹ thuật trồng sầu riêng

Sầu riêng là cây có bộ rễ ăn nông, rất sợ úng và sợ nước đọng quanh gốc. Vì vậy ở vùng đất thấp miền Tây, bà con thường lên liếp cao, đào mương thoát nước và để gốc cao hơn mặt đất xung quanh. Đất tơi xốp, giàu hữu cơ, pH vừa phải giúp rễ tơ phát triển tốt; đất phèn hoặc đất chai cần cải tạo trước khi trồng.

  • Lên liếp cao, mương thoát nước thông; không để nước đọng ở gốc.
  • Bón lót phân hữu cơ hoai mục, vôi cải tạo đất nếu đất chua.
  • Chọn cây giống sạch bệnh, rễ khỏe; trồng nổi, không vùi sâu cổ rễ.
  • Tủ gốc bằng rơm, cỏ khô để giữ ẩm vào mùa nắng.

2. Giai đoạn cây con và nuôi rễ

Hai ba năm đầu, mục tiêu là cây ra đọt đều, bộ khung chắc, rễ tơ nhiều. Bà con nên bón phân ít nhưng chia nhiều lần, ưu tiên phân hữu cơ và các sản phẩm giúp rễ phục hồi. Cây con rất dễ vàng lá, thối rễ khi gặp mưa kéo dài; xem thêm bài phòng trị bệnh vàng lá thối rễ sầu riêng và tuyến trùng hại rễ sầu riêng.

Một vài nguyên tắc bà con miền Tây thường áp dụng ở giai đoạn này: không bón phân đạm quá nặng khi rễ còn yếu; chia nhỏ lượng phân, bón rải theo tán chứ không bón sát gốc; tưới đủ ẩm nhưng không để úng; và che nắng nhẹ cho cây con trong những tháng nắng gắt đầu mùa khô. Khi cây mới trồng, nên kiểm tra mặt đất quanh gốc sau mỗi trận mưa lớn để kịp thoát nước.

3. Bệnh trên thân, gốc: nứt thân xì mủ

Nứt thân xì mủ là bệnh nguy hiểm vì làm hư mạch dẫn của cây. Dấu hiệu là vỏ thân nứt, chảy mủ nâu đỏ, bên trong vỏ có mô nâu hoặc thối. Bệnh phát triển mạnh vào mùa mưa, vườn ẩm thấp. Cách làm hiệu quả là cạo sạch vùng bệnh, xử lý bằng thuốc đặc trị rồi bôi bảo vệ vết cắt, đồng thời cải thiện thoát nước. Chi tiết trong bài cách phòng trị bệnh nứt thân xì mủ sầu riêng; bài ốc sên gây thối gốc xì mủ giúp bà con hiểu thêm một đường lây thường bị bỏ sót.

Thân sầu riêng nứt, xì mủ – bệnh thường gặp khi trồng sầu riêng
Thân sầu riêng bị nứt, xì mủ. Ảnh: Giang Tây

Về chăm sóc cây đang cho trái, bà con cần nhớ ba việc nền tảng. Thứ nhất là giữ bộ rễ khỏe: rễ tơ mới là bộ phận hút dinh dưỡng, nên phải tơi xốp, thoáng, không úng; bổ sung hữu cơ và chế phẩm sinh học cho đất theo từng vụ. Thứ hai là quản lý bộ lá: mỗi đợt đọt cần đủ dinh dưỡng để lá dày, xanh, và được bảo vệ khỏi sâu hại, vì lá quang hợp tốt thì cây mới có năng lượng ra hoa và nuôi trái. Thứ ba là ghi chép vườn: ngày xử lý ra hoa, ngày đậu trái, loại phân và thuốc đã dùng, để vụ sau rút kinh nghiệm.

4. Giai đoạn ra đọt, bộ lá và các bệnh trên lá

Mỗi đợt đọt cần được bảo vệ khỏi rầy xanh, bọ trĩ, nhện đỏ và các bệnh như cháy lá, thán thư, nấm hồng. Đợt lá già, bóng, xanh đậm là điều kiện để cây tích lũy cho ra hoa. Bà con nên đi vườn mỗi tuần, kiểm tra mặt dưới lá và đọt non. Các bài liên quan: rầy nhảy (rầy xanh) hại sầu riêng, bọ trĩ hại đọt non và hoa, nhện đỏ mùa khô, bệnh cháy lá, thán thư và nấm hồng.

Bà con cũng nên chú ý các yếu tố thời tiết: nắng hạn kéo dài làm cây dễ bị nhện đỏ, bọ trĩ; mưa nhiều và ẩm độ cao làm nấm bệnh bùng phát. Khi dự báo có đợt mưa lớn, nên làm sạch mương, vệ sinh tán lá và phun phòng bệnh trước thay vì chờ bệnh xuất hiện. Cũng không nên phun thuốc khi cây đang nở rộ hoa vào lúc có ong thụ phấn hoạt động; chọn thời điểm sáng sớm hoặc chiều mát và đọc kỹ nhãn trước khi dùng.

5. Xử lý ra hoa và đậu trái

Cây ra hoa tốt khi bộ lá già, rễ khỏe và có thời gian khô ráo, thiếu nước nhẹ đúng lúc. Dinh dưỡng giai đoạn này nghiêng về lân – kali giúp tạo mầm hoa. PK 35-32 (lân kích kháng 2 chiều PO3, tạo mầm hoa, giữ lá đài) là sản phẩm bà con hay dùng ở giai đoạn này; pha theo hướng dẫn trên nhãn. Xem xử lý ra hoa sầu riêng: điều kiện cây và dinh dưỡng. Sau khi nhú hoa, bà con cần bổ sung canxi – bo để hạn chế rụng hoa, rụng trái non: chống rụng hoa, rụng trái non bằng canxi – bo.

Chùm hoa sầu riêng – giai đoạn ra hoa trong kỹ thuật trồng sầu riêng
Chùm hoa sầu riêng. Ảnh: samuel_lee/iNaturalist, CC BY

6. Nuôi trái và phòng thối trái

Từ khi trái non đến lúc chín khoảng ba tháng rưỡi đến bốn tháng. Giai đoạn đầu cần đủ canxi – bo để trái phát triển đều; giữa vụ cần đạm – kali cân đối để trái lớn, lên cơm. Giai đoạn cuối cần kali để cơm dày, ráo, màu đẹp. Final Platinum là phân bón dạng lỏng giúp nuôi trái không kiệt sức, lên cơm lửa. Mùa mưa, bệnh thối trái, nứt trái và sâu đục trái dễ xuất hiện, bà con nên theo dõi từng trái và xử lý sớm.

Trái sầu riêng non đang nuôi trái trên cây
Trái sầu riêng non. Ảnh: plantbrosg/iNaturalist, CC BY

Bài chi tiết: nuôi trái sầu riêng: lên cơm, hạn chế sượng cơm, bệnh thối trái sầu riêng, sâu đục trái và rệp sáp.

Trái sầu riêng bị thối – cần phòng ngừa khi nuôi trái
Trái sầu riêng bị thối. Ảnh: Giang Tây

7. Thu hoạch và sau thu hoạch

Thu hoạch đúng độ chín (theo số ngày sau đậu trái và đặc điểm của giống), giữ đúng thời gian cách ly thuốc ghi trên nhãn. Với vườn xuất khẩu, bà con cần chú ý kiểm soát dư lượng, cadimi và vàng O: xem sầu riêng xuất khẩu: kiểm soát dư lượng, cadimi và vàng O. Sau thu hoạch, cây kiệt sức nên cần cắt tỉa, vệ sinh vườn, bón phục hồi rễ và lá: phục hồi sầu riêng sau thu hoạch. Một số bài khác: chết ngược, sương nước, đốm rong.

Cần lưu ý rằng mỗi vườn một khác: đất cát khác đất thịt, vườn mới khác vườn lâu năm, giống Ri6 khác giống Monthong. Vì vậy các bước trong bài là khung chung; bà con nên quan sát cây, đối chiếu với kinh nghiệm địa phương và hỏi kỹ sư kỹ thuật trước khi áp dụng cho cả vườn. Với những vườn đã từng bị bệnh nặng, nên xử lý thử trên một số cây rồi mới nhân rộng.

Giải pháp từ Giang Tây cho vườn sầu riêng

Các sản phẩm bà con hay dùng trong từng giai đoạn (liều lượng pha theo hướng dẫn trên nhãn):

Sản phẩm Quy cách Công dụng Giá (đặt qua Facebook / giá gốc)
Thần Y 722SL 480ml Đặc trị nứt thân, xì mủ do phytophthora 256.500đ / 285.000đ
ACE RX / Dominic-RX 400WG 100gr Đặc trị rầy xanh sầu riêng 47.700đ / 53.000đ
PK 35-32 500ml Lân kích kháng 2 chiều PO3; tạo mầm hoa, giữ lá đài 184.500đ / 205.000đ
Final Platinum 18Kg (9 túi) Phân bón dạng lỏng, nuôi trái không kiệt sức, lên cơm lửa 2.115.000đ / 2.350.000đ
Thuốc đặc trị nứt thân xì mủ Thần Y 722SL của Giang Tây
Sản phẩm Giang Tây. Ảnh: Giang Tây

Câu hỏi thường gặp

Sầu riêng nên bón phân vào lúc nào?

Bón theo giai đoạn: sau thu hoạch để phục hồi rễ và lá, đợt đọt để nuôi bộ lá, trước ra hoa nghiêng lân – kali, sau đậu trái cần canxi – bo rồi đạm – kali nuôi trái. Cần điều chỉnh theo tuổi cây và tình trạng vườn.

Vì sao sầu riêng hay bị xì mủ ở mùa mưa?

Mùa mưa vườn ẩm, nước đọng ở gốc làm nấm phytophthora phát triển. Cần thoát nước tốt, cạo sạch vết bệnh và xử lý sớm.

Phun thuốc rầy, bọ trĩ lúc nào là hợp lý?

Nên phun khi mật độ còn thấp, nhất là đợt đọt và nhú hoa, phun đúng liều trên nhãn và giữ thời gian cách ly trước thu hoạch.

Mua phân, thuốc cho sầu riêng ở đâu uy tín?

Bà con gọi hotline 0971 237 669 / 0967 29 39 09 hoặc nhắn fanpage CH VTNN Giang Tây để được tư vấn theo tình trạng vườn.

Mua ở đâu và kết luận

Muốn mua Thần Y 722SL, Final Platinum, ACE RX, PK 35-32 và các sản phẩm cho sầu riêng, bà con liên hệ Công ty CP TMDV Giang Tây – 6/12 Lê Văn Sô, phường Bình Thủy, TP Cần Thơ – Hotline 0971 237 669 / 0967 29 39 09, giao hàng toàn miền Tây, miễn phí ship đơn từ 300.000đ. Không có loại thuốc nào cho kết quả giống nhau ở mọi vườn, nên bà con hãy gọi 0967 293 909 hoặc nhắn fanpage CH VTNN Giang Tây để được tư vấn đúng tình trạng vườn của mình.

Công Ty CP TMDV Giang Tây

Add: 6/12 Lê Văn Sô - An Thới - Bình Thủy - Cần Thơ

Hotline: 0967.29.39.09 Email: giangtay.co@gmail.com


(*) Xem thêm

Bình luận
  • Đánh giá của bạn
Đã thêm vào giỏ hàng