Gọi ngay 0971 237 669 · 0967 29 39 09 sale.giangtayco@gmail.com Englishภาษาไทยພາສາລາວ
Hotline0971 237 669

Thiếu Đạm Và Thừa Đạm Trên Cây Trồng: Dấu Hiệu Và Cách Bón Đúng

Ngày đăng:

Mục lục
  1. Dấu hiệu nhận biết thiếu đạm trên cây trồng
  2. Đừng nhầm thiếu đạm với bệnh hay hư rễ
  3. Thừa đạm gây hại thế nào?
  4. Cách bón đạm đúng, tránh thiếu đạm trên cây trồng
  5. Chia nhỏ theo giai đoạn
  6. Nhìn màu lá để quyết định
  7. Bón cân đối và cải tạo đất
  8. Bón đúng lúc để đỡ thất thoát
  9. Giải pháp từ Giang Tây
  10. Câu hỏi thường gặp
  11. Lá lúa vàng có phải luôn do thiếu đạm?
  12. Bón nhiều đạm có giúp lúa năng suất cao hơn?
  13. Phân bón lá có thay được phân đạm bón gốc?

Thiếu đạm trên cây trồng là nguyên nhân hay gặp nhất khiến lá già vàng đều, cây còi cọc, lúa đẻ nhánh ít, bông ngắn. Nhưng ngược lại, bón dư đạm cũng gây hại không kém: cây lốp, lá mềm, dễ đổ ngã và rước rầy, rệp, nhện vào ruộng vườn. Giữa lúc bà con miền Tây đang rộ xuống giống lúa Đông Xuân và vườn cây bước vào mùa nuôi trái cuối năm, bài này giúp phân biệt thiếu đạm – thừa đạm và cách bón đạm cho đúng.

Thiếu đạm trên cây trồng: cây đậu lá vàng nhạt đều so với cây bên cạnh xanh tốt
Cây thiếu đạm (giữa) lá vàng nhạt đều cả cây, còn các cây xung quanh được bón đủ vẫn xanh đậm. Ảnh: Rasbak/Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0

Dấu hiệu nhận biết thiếu đạm trên cây trồng

Đạm (N) là chất cây cần nhiều nhất để làm lá, làm thân, đẻ nhánh. Đạm lại di chuyển được trong cây: khi thiếu, cây rút đạm từ lá già đưa lên nuôi đọt non. Vì vậy dấu hiệu đặc trưng là:

  • Lá già, lá dưới gốc vàng trước, vàng nhạt đều cả phiến lá, trong khi lá non phía trên còn xanh.
  • Cây chậm lớn, thấp, lá nhỏ, màu xanh nhạt; nặng thì lá già khô sớm.
  • Trên lúa: cây lúa nhỏ, lá vàng xanh, đẻ nhánh ít, số bông trên bụi và số hạt trên bông giảm.
  • Trên rau màu và cây ăn trái: đọt ra ít, lá non nhỏ, trái nhỏ.
Thiếu đạm trên súp lơ: lá già vàng, ửng tím trong khi lá non còn xanh
Súp lơ thiếu đạm: lá già bên dưới vàng, ửng tím trước. Ảnh: Rasbak/Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0

Đừng nhầm thiếu đạm với bệnh hay hư rễ

Các tài liệu khuyến nông cho thấy vàng lá do bệnh thường loang lổ, thành sọc hoặc đốm, không vàng đều như thiếu đạm. Ngoài ra, những gì làm rễ hư như ngộ độc hữu cơ do rơm rạ chưa hoai, ngập úng, đất phèn, đất chai cứng, bệnh hại rễ cũng làm cây vàng lá giống hệt thiếu đạm. Trước khi bón thêm phân, bà con nên nhổ vài gốc lên xem rễ: rễ trắng, nhiều rễ non là cây thiếu phân thật; rễ đen, thối, ít rễ non thì phải xử lý rễ và đất trước.

Thừa đạm gây hại thế nào?

  • Lá xanh đậm bất thường, dày mềm hoặc mỏng yếu, cây lốp, chồi vô hiệu nhiều.
  • Các nghiên cứu khoa học cho thấy đọt non, lá mềm do dư đạm dễ bùng phát côn trùng chích hút (rầy, rệp) và nhện.
  • Dư đạm có thể làm chết rễ tơ, cây dễ bị tuyến trùng và nấm hại rễ tấn công.
  • Lúa dễ đổ ngã, nhiễm đạo ôn nặng hơn; cây ăn trái ra đọt nhiều, ít hoa, trái chín chậm, chất lượng kém.
Cây bắp cải thiếu đạm còi cọc, lá nhạt màu, lá già khô
Bắp cải thiếu đạm: cây còi, lá nhạt, lá già khô sớm. Ảnh: Rasbak/Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0

Cách bón đạm đúng, tránh thiếu đạm trên cây trồng

Chia nhỏ theo giai đoạn

Không dồn đạm một lần. Lúa chia thành các lần bón theo giai đoạn (đầu đẻ nhánh, đẻ nhánh rộ, làm đòng); cây ăn trái bón theo từng đợt ra đọt, nuôi trái. Mỗi lần ít, cây hút kịp, ít thất thoát.

Nhìn màu lá để quyết định

Kỹ thuật được khuyến cáo rộng rãi trên lúa là so màu lá với bảng so màu lá ở hai thời điểm chính: lúc đẻ nhánh và lúc làm đòng. Lá vàng nhạt hơn mức chuẩn thì bón bổ sung; lá còn xanh đậm thì giảm hoặc hoãn bón đạm. Cách này vừa đỡ tốn phân vừa hạn chế lốp, đổ ngã, sâu bệnh.

Bón cân đối và cải tạo đất

Đạm chỉ phát huy khi đủ lân, kali và vi lượng. Đất chua phèn, đất nghèo hữu cơ giữ phân kém, rễ yếu nên cây vẫn thiếu đạm dù bón nhiều. Cải tạo đất bằng hữu cơ, hạ phèn trước mùa vụ giúp rễ khỏe, hút phân tốt hơn. Xem thêm: Thiếu kali trên cây trồng, pH đất ảnh hưởng thế nào đến cây trồng, Thiếu canxi và bo trên cây trồng.

Bón đúng lúc để đỡ thất thoát

Ruộng lúa nên bón khi có nước vừa phải, giữ nước sau bón; vườn cây bón khi đất đủ ẩm, vùi hoặc lấp phân. Tránh rải đạm lúc nắng gắt hoặc ngay trước cơn mưa lớn vì đạm dễ bay hơi và trôi mất.

Ruộng lúa được bón đạm cân đối, bông lúa to, hạt chắc
Lúa được bón đạm cân đối: cây khỏe, bông to, hạt chắc. Ảnh: Photobyamin/Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

Giải pháp từ Giang Tây

  • G-Ami L10.06 (chai 480ml): Giải độc cây; Kéo đọt, bung chồi; Lá xanh đậm mướt. Đặt qua Facebook 130.500đ (giá gốc 145.000đ).
  • Cytokin WSP (gói 50g): N 10,7%, P 7,6%, K 4,9%; Ascophyllum Nodosum 25%; L-Aminoacid 5%. Đặt qua Facebook 49.500đ (giá gốc 55.000đ).

Cách dùng: pha theo hướng dẫn trên nhãn. Miễn phí giao hàng đơn từ 300.000đ.

G-Ami L10.06 phân bón lá amino của Giang Tây hỗ trợ cây thiếu đạm phục hồi
G-Ami L10.06 – phân bón lá sinh học Giang Tây. Ảnh: Giang Tây

Câu hỏi thường gặp

Lá lúa vàng có phải luôn do thiếu đạm?

Không. Lúa vàng có thể do ngộ độc hữu cơ, phèn, ngập úng, bệnh hoặc thiếu chất khác. Thiếu đạm thường vàng đều từ lá già lên; hãy nhổ gốc xem rễ trước khi bón thêm.

Bón nhiều đạm có giúp lúa năng suất cao hơn?

Không. Dư đạm làm lúa lốp, đổ ngã, dễ nhiễm đạo ôn và rầy, năng suất lại giảm. Bón vừa đủ, chia nhiều lần theo màu lá mới hiệu quả.

Phân bón lá có thay được phân đạm bón gốc?

Không thay hoàn toàn. Phân bón lá giúp cây phục hồi nhanh và bổ sung thêm, còn lượng đạm chính vẫn cần bón gốc cân đối theo giai đoạn.

Cần tư vấn bón phân cho lúa, rau màu hay vườn cây, bà con gọi 0967 293 909 hoặc nhắn tin fanpage CH VTNN Giang Tây, kỹ sư Giang Tây hỗ trợ miễn phí.

Nguồn tham khảo: UC IPM – Nitrogen deficiency, Nitrogen excess (ipm.ucanr.edu); Iowa State University Extension – Identifying plant nutrient deficiencies: Nitrogen; IRRI – bảng so màu lá quản lý đạm cho lúa; kinh nghiệm canh tác của bà con và kỹ sư Giang Tây tại Đồng bằng sông Cửu Long.

Cần tư vấn kỹ thuật, mua phân thuốc?Kỹ sư Giang Tây hỗ trợ miễn phí – giao hàng tận nơi.