RẦY BÔNG VÀ BỌ TRĨ HẠI XOÀI: DẤU HIỆU, NGUYÊN NHÂN VÀ CÁCH PHÒNG
Mục lục
- Dấu hiệu nhận biết rầy bông xoài
- Dấu hiệu bọ trĩ hại xoài
- Nguyên nhân và điều kiện phát sinh
- Biện pháp phòng trừ rầy bông và bọ trĩ hại xoài
- Vệ sinh và tỉa cành
- Thăm vườn thường xuyên
- Phòng sớm, đúng thời điểm
- Giữ thiên địch
- Luân phiên thuốc khác nhóm cơ chế
- Giải pháp từ Giang Tây
- Câu hỏi thường gặp
- Xoài rụng bông hàng loạt có phải do rầy bông không?
- Khi nào nên phòng rầy bông, bọ trĩ trên xoài?
- Vết sẹo da cám trên trái xoài có cứu được không?
Rầy bông và bọ trĩ hại xoài là hai đối tượng làm nhiều vườn xoài miền Tây mất bông, rụng trái non ngay trong mùa ra hoa. Giữa tháng 11, bà con ở Đồng Tháp, Tiền Giang, Vĩnh Long đang xử lý cho xoài ra hoa đón trái Tết. Bông ra đẹp nhưng chỉ vài ngày sau khô đen, rụng gần hết, đậu được rất ít trái. Bài này giúp bà con nhận biết sớm, hiểu vì sao rầy bông, bọ trĩ bùng lên và cách phòng theo hướng tổng hợp.

Dấu hiệu nhận biết rầy bông xoài
Rầy bông là côn trùng nhỏ, dài khoảng 4–5 mm, đầu to tròn, thân thon về phía sau như hình cái nêm, màu nâu vàng đến nâu sẫm. Rầy non màu vàng nâu, mắt đỏ. Rầy thường đậu dày trên cuống chùm bông, đọt non và mặt dưới lá. Chỉ cần đụng nhẹ vào cành là rầy bay ra rào rào.
- Bông héo, khô, rụng: rầy chích hút nhựa và đẻ trứng vào cuống bông, làm bông chuyển nâu, khô rồi rụng trước khi đậu trái.
- Mật dính và nấm muội đen: rầy tiết ra chất mật ngọt dính trên lá, trái; nấm muội đen phát triển trên lớp mật làm lá đen như phủ bồ hóng, cây quang hợp kém.
- Kiến bu nhiều: chỗ có rầy, rệp tiết mật thường có kiến bu theo, đây là dấu hiệu dễ thấy để kiểm tra.

Dấu hiệu bọ trĩ hại xoài
Bọ trĩ rất nhỏ, dài khoảng 1 mm, màu vàng nhạt, thường trốn trong kẽ hoa, đài hoa và trái non nên mắt thường khó thấy. Bọ trĩ cạo, hút nhựa trên hoa làm hoa rụng sớm. Trên trái non, chỗ bị bọ trĩ cạo sẽ thành vết sẹo da cám màu xám nâu, lan rộng khi trái lớn, làm trái xấu và mất giá khi bán.

Nguyên nhân và điều kiện phát sinh
Các nghiên cứu khoa học cho thấy rầy bông sinh sản ngay trên chùm hoa và đọt non. Mỗi con cái đẻ khoảng 100–200 trứng, cắm từng trứng vào gân lá non hoặc cuống bông. Vì vậy khi vườn ra hoa đồng loạt, mật số rầy tăng rất nhanh. Khi bị hại nặng, thiệt hại có thể lên tới một nửa năng suất. Rầy di chuyển gần bằng cách bay, đi xa theo cây giống.
Bọ trĩ phát triển mạnh khi trời nắng nóng, khô hoặc khô xen mưa nhỏ, đúng thời điểm nhiều vườn xoài miền Tây đang ra hoa cuối năm. Vườn rậm rạp, ít ánh sáng, nhiều cành tăm cũng là nơi rầy, bọ trĩ trú ẩn.

Biện pháp phòng trừ rầy bông và bọ trĩ hại xoài
Vệ sinh và tỉa cành
Sau thu hoạch, tỉa bỏ cành tăm, cành sâu bệnh, cành khô để tán cây thông thoáng. Dọn cỏ rác quanh gốc, hạn chế nơi trú ẩn của rầy, bọ trĩ.
Thăm vườn thường xuyên
Từ lúc nhú mầm hoa, 2–3 ngày bà con kiểm tra vườn một lần. Gõ nhẹ chùm bông lên tờ giấy trắng hoặc tấm bìa để đếm rầy, bọ trĩ rơi xuống. Chú ý cả đọt non và trái non vừa đậu.
Phòng sớm, đúng thời điểm
Nên phòng khi mầm hoa mới nhú và mật số còn thấp. Hạn chế phun lúc hoa nở rộ để bảo vệ ong, ruồi và các côn trùng thụ phấn, giúp xoài đậu trái tốt hơn.
Giữ thiên địch
Nhện, bọ rùa, ấu trùng chuồn chuồn cỏ, kiến vàng là những thiên địch có ích trong vườn. Không phun thuốc tràn lan, phun đúng chỗ có rầy, bọ trĩ.
Luân phiên thuốc khác nhóm cơ chế
Rầy và bọ trĩ dễ kháng thuốc nếu dùng mãi một nhóm. Bà con nhìn số nhóm cơ chế in trên nhãn và luân phiên các nhóm khác nhau, không chỉ đổi tên thương phẩm.
Giải pháp từ Giang Tây

- Rầy Nước – Yamida 100SL chai 240ml: đặc trị rầy xanh, bọ nhảy, rệp sáp; đặc trị bọ trĩ. Giá đặt qua Facebook 108.000đ (giá gốc 120.000đ).
- Yamida 700WG gói 32g: đặc trị rầy xanh, bọ nhảy, rệp sáp; đặc trị bọ trĩ. Giá đặt qua Facebook 37.800đ (giá gốc 42.000đ).
Hai sản phẩm cùng nhóm cơ chế, bà con chọn một loại, không pha chung. Pha theo hướng dẫn trên nhãn và giữ đúng thời gian cách ly trước thu hoạch. Miễn phí giao hàng cho đơn từ 300.000đ.
Xem thêm: Bệnh thán thư trên hoa và trái xoài.
Câu hỏi thường gặp
Xoài rụng bông hàng loạt có phải do rầy bông không?
Rầy bông là một nguyên nhân thường gặp, nhưng xoài rụng bông còn có thể do bệnh thán thư, mưa nhiều hoặc thiếu dinh dưỡng. Bà con nên gõ chùm bông kiểm tra rầy, bọ trĩ và xem vết bệnh trên hoa để xác định đúng.
Khi nào nên phòng rầy bông, bọ trĩ trên xoài?
Nên phòng sớm khi mầm hoa mới nhú và mật số còn thấp, hạn chế phun lúc hoa nở rộ để bảo vệ côn trùng thụ phấn.
Vết sẹo da cám trên trái xoài có cứu được không?
Vết sẹo do bọ trĩ cạo không mất đi khi trái lớn. Cách tốt nhất là phòng bọ trĩ từ lúc ra hoa đến khi trái non để hạn chế trái bị sẹo.
Bà con cần tư vấn cách phòng rầy bông, bọ trĩ hại xoài cho vườn nhà, gọi 0967 293 909 hoặc nhắn tin fanpage CH VTNN Giang Tây để được kỹ sư hướng dẫn.