BỌ TRĨ THANH LONG VÀ RỆP SÁP: NHẬN BIẾT VÀ CÁCH PHÒNG TRỪ

Bọ trĩ thanh long và rệp sáp chích hút nụ, hoa, trái non làm giảm năng suất. Bài viết hướng dẫn nhận biết sớm và cách phòng trừ cho vườn miền Tây.

Bọ trĩ thanh long và rệp sáp là hai nhóm côn trùng chích hút nhỏ nhưng làm thiệt hại lớn, nhất là ở giai đoạn ra nụ, trổ hoa và nuôi trái non. Cách xử lý hiệu quả là kiểm tra vườn thường xuyên, phát hiện khi mật độ còn thấp, vệ sinh vườn và dùng thuốc đặc trị rầy, rệp, bọ trĩ đúng liều trên nhãn, luân phiên hoạt chất để tránh kháng thuốc.

Bài này giúp bà con nhận biết hai đối tượng này trên trụ thanh long, hiểu vì sao chúng bùng phát và có kế hoạch phòng trừ phù hợp với vườn miền Tây.

Dấu hiệu nhận biết bọ trĩ và rệp sáp trên thanh long

Bọ trĩ

• Côn trùng rất nhỏ, thân thon dài, màu vàng nhạt đến đen, hay nấp ở nụ hoa, kẽ cánh hoa và gốc trái non; mắt thường khó thấy, thường phải gõ nụ lên tờ giấy trắng để nhìn.
• Nụ và hoa bị héo, rụng sớm, cánh hoa có vệt nâu.
• Trái non có vết xước, vỏ sần sùi, màu không đều, giảm giá trị khi bán.
• Chồi non bị trầy xước, biến dạng khi mật độ cao.

Bọ trĩ và vết chích hại trên bề mặt. Ảnh: ncb1221/iNaturalist, CC BY

Rệp sáp

• Thân tròn bầu, phủ lớp sáp trắng như bông, bám ở cành, chân trái, nách cành và gốc trụ.
• Cành, trái bị chích hút nên cây kém phát triển, trái nhỏ, vỏ có vết đen và dễ hư.
• Thấy kiến chạy lên trụ nhiều là dấu hiệu có rệp sáp, vì kiến ăn chất ngọt do rệp tiết ra và bảo vệ rệp.
• Lớp nấm bồ hóng màu đen có thể phủ lên trái và cành từ chất ngọt rệp tiết ra.

Rệp sáp phủ lớp sáp trắng. Ảnh: grey/iNaturalist, CC BY

Nguyên nhân – điều kiện phát sinh

Bọ trĩ và rệp sáp thường tăng nhanh khi gặp những điều kiện sau:

• Thời tiết nắng nóng, khô hạn: bọ trĩ tăng mạnh vào mùa khô và giai đoạn ra hoa.
• Cành tược rậm rạp, ít thoáng: rệp sáp nấp trong nách cành, gốc trái nơi khó phun trúng.
• Kiến nhiều: kiến mang rệp sáp từ cây này sang cây khác và bảo vệ chúng khỏi thiên địch.
• Cây bón dư đạm: chồi non mềm mọng nước hấp dẫn côn trùng chích hút.
• Vườn bên cạnh có nguồn bệnh: rệp và bọ trĩ lây qua gió, dụng cụ, công cắt tỉa.

Rệp sáp bám thành cụm trên cành. Ảnh: carlosalexandreraposo/iNaturalist, CC BY

Biện pháp phòng trừ tổng hợp bọ trĩ và rệp sáp thanh long

1. Kiểm tra vườn thường xuyên: mỗi tuần đi vườn một lần, nhất là giai đoạn ra nụ; gõ nụ lên giấy trắng để phát hiện bọ trĩ, soi nách cành và gốc trái để tìm rệp sáp.
2. Vệ sinh vườn: tỉa cành tược yếu, dọn bỏ cành bệnh, cỏ dại quanh trụ; không để cành chạm nhau tạo chỗ ẩn.
3. Kiểm soát kiến: xử lý ổ kiến quanh gốc trụ để rệp sáp mất nơi bảo vệ.
4. Bón cân đối: không bón dư đạm; bổ sung lân, kali và trung vi lượng để cây cứng, vỏ trái dày.
5. Phun khi mật độ còn thấp: nhắm vào nụ, nách cành, gốc trái, phun ướt đều; luân phiên hoạt chất, pha đúng liều trên nhãn và giữ thời gian cách ly trước thu hoạch.
6. Phun lại theo diễn biến: kiểm tra sau 5–7 ngày, nơi còn nhiều thì xử lý thêm một lần. Không có thuốc nào phun một lần là sạch hoàn toàn.

Giải pháp từ Giang Tây

Với bọ trĩ và rệp sáp trên thanh long, bà con có thể tham khảo các sản phẩm thuốc đặc trị rầy, rệp, bọ trĩ của Giang Tây:

Cách dùng: pha theo hướng dẫn trên nhãn. Everest 500WP là dạng bột (WP), nên phối hợp với YAMIDA 700WG hoặc ACE RX 400WG, hay một thuốc có tác động xông hơi khác để tăng hiệu quả trị rệp sáp, bọ nhảy; nên pha đúng liều, phun khi mật độ còn thấp và giữ thời gian cách ly trước thu hoạch.

Mua ở đâu? Rầy Nước Yamida 100SL, Yamida 700WG và Everest 500WP có tại Công ty CP TMDV Giang Tây – 6/12 Lê Văn Sô, phường Bình Thủy, TP Cần Thơ – Hotline 0971 237 669 / 0967 29 39 09 – giao hàng toàn miền Tây, miễn phí ship đơn từ 300.000đ.

Câu hỏi thường gặp về bọ trĩ thanh long

Làm sao biết vườn có bọ trĩ khi mắt thường khó thấy?

Bà con ngắt vài nụ hoặc chồi non, gõ nhẹ lên tờ giấy trắng hoặc tờ báo, thấy những vệt nhỏ di chuyển màu vàng hoặc đen là bọ trĩ. Nụ héo, hoa rụng sớm, trái non có vết xước cũng là dấu hiệu gợi ý.

Rệp sáp có làm cây chết không?

Rệp sáp chích hút làm cây yếu, trái nhỏ và dễ bị nấm bồ hóng bám. Khi mật độ rất cao và kéo dài, cây suy kiệt nặng. Phát hiện sớm sẽ dễ xử lý hơn nhiều.

Phun thuốc lúc nào là tốt nhất?

Nên phun vào sáng sớm hoặc chiều mát, phun ướt đều nụ, nách cành và gốc trái, nơi côn trùng ẩn nấp. Không phun lúc nắng gắt và không phun khi hoa đang nở rộ nếu nhãn thuốc có lưu ý.

Có cần phối hợp nhiều loại thuốc không?

Khi mật độ rệp sáp cao hoặc đã bị kiến bảo vệ, việc phối hợp thuốc có tác động xông hơi và chích hút thường hiệu quả hơn dùng đơn lẻ. Bà con nên hỏi kỹ sư Giang Tây về cách phối hợp cho đúng, không tự ý trộn nhiều loại.

Kết luận

Bọ trĩ và rệp sáp trên thanh long phòng tốt nhất bằng cách đi vườn thường xuyên, dọn vườn, kiểm soát kiến và phun đúng lúc khi mật độ còn thấp. Bà con cần tư vấn cụ thể cho vườn mình, hãy gọi 0967 293 909 hoặc nhắn fanpage CH VTNN Giang Tây. Công ty CP TMDV Giang Tây – 6/12 Lê Văn Sô, phường Bình Thủy, TP Cần Thơ – Hotline 0971 237 669 / 0967 29 39 09 – giao hàng toàn miền Tây, miễn phí ship đơn từ 300.000đ.

Công Ty CP TMDV Giang Tây

Add: 6/12 Lê Văn Sô - An Thới - Bình Thủy - Cần Thơ

Hotline: 0967.29.39.09 Email: giangtay.co@gmail.com